Verplichte werken NBK 2026
De 45e Nederlandse Brassband Kampioenschappen vinden plaats op 23 en 24 oktober in TivoliVredenburg in Utrecht.
Kampioensdivisie
Verplicht werk: Perihelion: Closer to the Sun (Philip Sparke)(Uitgeverij: Anglo Music Press)
Het begrip 'perihelion' duidt in de astronomie het punt aan waarop een planeet of komeet zijn kleinste afstand tot de zon bereikt. Voor Philip Sparke vormt dit idee geen programmatisch verhaal, maar een abstract muzikaal uitgangspunt: een geleidelijke beweging naar maximale energie, hitte en intensiteit.
Perihelion: Closer to the Sun werd geschreven in opdracht van de Cory Band en haar dirigent Philip Harper en is opgezet als een grootschalig concertwerk waarin de volledige mogelijkheden van de moderne brassband worden verkend. Sparke beschrijft het stuk zelf als een soort 'concerto voor band', waarbij alle instrumentengroepen zowel solistisch als in massieve tuttipassages worden uitgelicht.
De muziek kenmerkt zich door krachtige ritmische motoriek, complexe texturen en een uitgesproken spanningsopbouw. Donkere, soms dreigende passages worden afgewisseld met lyrische momenten en briljante virtuositeit, waarbij met name het middenregister en het hoge koper in extreme registers op de proef worden gesteld. De voortdurende drang voorwaarts weerspiegelt het idee van een object dat onontkoombaar naar de zon wordt getrokken.
Perihelion behoort tot het meest veeleisende repertoire voor brassband en stelt hoge eisen aan techniek, uithoudingsvermogen, ensemblebalans en muzikale visie. Het werk wordt dan ook vooral uitgevoerd door bands op het hoogste internationale niveau.
De Britse trompettist, componist, docent, jurylid en uitgever Philip Sparke (1951) studeerde compositie, trompet en piano aan de Royal College of Music. In zijn studententijd speelde hij in het College wind orchestra en richtte hij een brass band op met medestudenten, waarvoor hij verschillende werken schreef. Sparke werd steeds vaker gevraagd voor compositieopdrachten en won vele prijzen, waaronder de BUMA International Brass Award in 2011 voor zijn bijdrage aan de blaasmuziek. In 2019 ging hij aan de slag als gastdocent aan de Senzoku Gakuen College of Music in Kawasaki, Japan. Als dirigent en jurylid bezocht hij vele landen. In mei 2000 besloot hij zich fulltime te richten op het componeren en richtte zijn eigen uitgeverij Anglo Music Press op.
1e divisie
Verplicht werk: Inner Citadel (Geert Jan Kroon)(Uitgeverij: GJK Music)
Dit werk is een gezamenlijke compositieopdracht van de DBBV (Duitsland), de VLAMO (België) en de Stichting NBK (Nederland)
“Naast het portretteren van het leven van Marcus Aurelius is dit stuk ook een persoonlijke reflectie. Het is een muzikale weergave van mijn eigen Innerlijke Burcht: de angst die kan voortkomen uit betekenisvolle kansen en verwachtingen; gevoelens van woede, opwinding en neerslachtigheid. Toch ligt naast deze strijd de kalmte en geruststelling die filosofie kan bieden: het inzicht dat we geen controle hebben over externe omstandigheden, alleen over onze eigen gedachten en daden.” - Geert Jan Kroon
Het verplichte werk voor de eerste divisie Inner Citadel door Geert Jan Kroon uit Leeuwarden is geïnspireerd op de stoïcijnse filosofie, en in het bijzonder op het leven en denken van de Romeinse keizer Marcus Aurelius. Centraal in zijn Persoonlijke notities staat het idee van de Innerlijke Burcht: een innerlijk bolwerk waarin een mens zich kan terugtrekken, onaangetast door gebeurtenissen buiten zijn macht. Het is niet de buitenwereld die ons definieert, maar onze reactie daarop.
Het muzikale verhaal volgt het leven van Marcus Aurelius thematisch. Episodes uit zijn leven verschijnen als mentale en emotionele landschappen. We ontmoeten de onrust en de strengheid van de Marcomannenoorlogen, waarin Marcus werd gedwongen de confrontatie aan te gaan met geweld, leiderschap en verantwoordelijkheid. We horen de ontwrichting veroorzaakt door de pest en overstromingen - gebeurtenissen die zowel het rijk als zijn persoonlijke wereld op hun grondvesten lieten schudden. Er is de pijn van het verraad door een vertrouwde vriend; momenten waarop zelfvertrouwen plaatsmaakt voor desillusie. Tegenover deze onrust staat de reflectie: Marcus Aurelius die zijn meditaties schrijft, ver verwijderd van keizerlijke grandeur, terwijl hij zich naar binnen keert op zoek naar helderheid en discipline.
Het werk culmineert in één van de meest blijvende principes uit zijn filosofie: Memento mori - gedenk te sterven. Niet als een somber slotakkoord, maar als een oproep tot bewustzijn, nederigheid en doelgerichtheid. Een aanvaarding van de sterfelijkheid als bron van focus en betekenis.
De weg van Geert Jan Kroon (1981) begon in de ICT, maar leidde via een studie muziekwetenschap naar een veelzijdige carrière als componist, dirigent en mentor. Hij specialiseerde zich in 14e-eeuwse polyfonie, een academische basis die hij combineerde met compositielessen bij Wilbert Bulsink en advies van componisten als Oliver Waespi en Jan Van der Roost. Dit resulteerde in een internationaal oeuvre; zijn muziek wordt inmiddels wereldwijd uitgevoerd door vooraanstaande orkesten.
Naast zijn werk als maker is Geert Jan een toegewijd mentor. Wat zijn aanpak uniek maakt, is de integratie van het Stoïcisme. Hij gebruikt deze antieke filosofie om muzikanten en componisten te helpen met meer rust, focus en mentale veerkracht op het podium te staan. Op het snijvlak van muziek en psychologie geeft hij regelmatig lezingen en workshops, altijd met het doel om anderen te helpen hun eigen muzikale verhaal met overtuiging te vertellen.
In die zin ontvouwt het werk zich op meerdere niveaus. Het is een historisch portret, een filosofische meditatie en een persoonlijke reis, zonder dat deze lagen strikt van elkaar gescheiden zijn.
2e divisie
Verplicht werk: The Necessity of Renewal (Dennis Hazenoot)(Uitgeverij: HazeNotes)
Dit werk is een compositieopdracht van de Stichting NBK
“Alhoewel sommige ideeën duidelijk vernieuwender zijn dan andere, geloof ik dat ze onvermijdelijk gestoeld zijn op oudere ideeën dan wel onderliggende patronen. Bovendien kan men een idee of kunstwerk alleen vernieuwend noemen wanneer het wordt afzet tegen iets dat eraan voorafgegaan is.” – Dennis Hazenoot
Dennis Hazenoot (1988) is een Nederlands componist, arrangeur en dirigent. Hij studeerde aan het Koninklijk Conservatorium in Den Haag en het Utrechts Conservatorium. Momenteel houdt hij zich voornamelijk bezig met het componeren van concertwerken. In juni 2024 ging zijn Symphony No. 1 To Wonder and Excitement voor harmonieorkest succesvol in première in TivoliVredenburg. Ook schreef Hazenoot recent diverse werken in opdracht van de Nederlandse militaire orkesten. Zo vertolkte de Marinierskapel onder leiding van Erik van de Kolk onlangs de wereldpremière van Trident Rhapsody; een concert voor drie euphoniums en harmonieorkest dat speciaal werd geschreven voor de solisten Robbert Vos, Rodin Rosendahl en Gerbrich Greidanus.
Goethe schreef in zijn Wilhelm Meisters Lehrjahre: “Alles Gescheite ist schon gedacht worden; man muss nur versuchen, es noch einmal zu denken“. Dit citaat brengt op beknopte wijze tot uitdrukking dat nieuwigheid meer te maken heeft met het toevoegen van iets persoonlijks aan fundamentele en universele ideeën en patronen dan dat het gaat om radicale vernieuwing als doel op zich. Deze zienswijze reflecteert Hazenoots huidige visie op het componeren: enerzijds leert hij van de traditie en probeert deze te eren, anderzijds probeert hij zijn persoonlijkheid zoveel mogelijk in zijn werk door te laten klinken.
De titel van The Necessity of Renewal refereert dan ook naar zowel zijn visie op artistieke innovatie als naar de muzikale inhoud van het werk zelf. Hazenoot liet zich voor dit stuk inspireren door Bach, Händel, Beethoven, filmcomponist Goldsmith en het werk van brassbandcomponisten Simpson, McCabe en Gregson. Het stuk bestaat uit een Introductie met zes thematisch zeer verschillende variaties die opbouwen naar een Koraal waarin het hoofdthema eindelijk voor het eerst volledig te horen is. Het werk eindigt met een statig Coda, gebaseerd op de eerste vier noten van het thema.
3e divisie
Verplicht werk: Spirit of Life (Meindert Boekel, arr. Philip Harper)(Uitgeverij: Molenaar Edition)
Dit arrangement voor brassband is gemaakt in opdracht van de Stichting NBK en is mede tot stand gekomen door een bijdrage van het Repertoire Informatie Centrum (RIC), gelieerd aan Musidesk/Rijnbrink te Deventer
"I was delighted to be asked to make a brass band version of this gem of a piece from the wind band repertoire by Meindert Boekel. It is a piece which is appealing on every level, and it was a joy to get to know it through my transcription. I am sure that bands in the NBK 3rd division will appreciate all the score has to offer, from its memorable melodies and infectious rhythms, through to the imaginative and thorough exploration of its musical themes across its 12-minute structure. I have added a tuned percussion part, but otherwise I tried to remain faithful and respectful to the original score, which I know has been loved and cherished by wind bands for many decades. I hope brass bands can now enjoy everything that this lovely music has to offer." - Philip Harper
Als organist en koordirigent beschouwde Meindert Boekel (1914-1989) blaasinstrumenten niet louter als mechanische objecten, maar als een verlenging van de menselijke stem. Deze diepe affiniteit met de ‘zingende’ kwaliteiten van het koper zorgde ervoor dat hij één van de belangrijkste aanjagers werd binnen de Nederlandse brassbandwereld.
De activiteiten die Boekel in de jaren vijftig verrichte op het gebied van de ontwikkeling van het ‘fanfareorkest naar Engelse voorbeeld’ kunnen dan ook met recht als pionierswerk beschouwd worden. In 1955 was hij dan ook betrokken bij de oprichting van de Brassband Amsterdam. Dat hij zeer gebrand was op het werken met een dergelijke bezetting bleek ook uit het feit dat hij tot aan zijn vertrek in 1961 de band al die tijd pro deo heeft gedirigeerd. In 1962 werd hij benaderd door een aantal voormalige Leger des Heils-muzikanten met de vraag of hij de leiding op zich wilde nemen van een geheel nieuw op te richten brassband; de Nationale Brassband Amsterdam. Hij heeft deze band ruim 25 jaar met veel plezier en succes geleid.
Waar veel van zijn tijdgenoten componeerden vanuit het verstand, was Boekel een componist van het gevoel. Componeren was voor hem niet alleen een dagelijkse bezigheid maar veel meer nog een innerlijke drang. Boekel liet zich in verhouding tot zijn grote vriend en voorbeeld Gerard Boedijn bij het componeren veel minder leiden door idealisme, maar meer door een bepaalde scheppingsvreugde.
Dat komt nergens zo treffend naar voren als in het werk Spirit of Life. Boekel schreef deze compositie voor harmonieorkest in 1971, een jaar dat een cruciaal kantelpunt in zijn leven markeerde. Na een zware periode van persoonlijke crisis en depressie, vond hij de kracht om de draad weer op te pakken. Spirit of Life is de muzikale vertolking van die herwonnen levensenergie; een werk dat de weg verklankt van de schaduw naar het licht.
Hoewel het werk oorspronkelijk voor harmoniebezetting werd geschreven, is de kern van de compositie onmiskenbaar verbonden met de warme, emotionele klankkleur van de brassband. Speciaal voor de Nederlandse Brassband Kampioenschappen (NBK) van 2026 maakte de gelouterde arrangeur Philip Harper deze bewerking. Hiermee keert het werk van de bescheiden Meindert Boekel terug naar de bezetting waar hij zijn leven lang zo hartstochtelijk voor heeft geijverd.
4e divisie
Verplicht werk: Pioneers of the Past (Jan de Haan)Uitgeverij: Hal Leonard (beschikbaar vanaf 1 april)
“Het doet me veel genoegen dat deze compositie is gekozen voor de vierde divisie. Het wordt een behoorlijke uitdaging, maar ik verwacht dat de bands er met enthousiasme en plezier mee aan de slag zullen gaan.” – Jan de Haan
In 2026 organiseren we niet alleen de 45e editie van de NBK maar vieren we ook de 75e verjaardag van Jan de Haan. De Friese dirigent, componist, arrangeur en internationaal jurylid was op zijn zeventiende al dirigent van verschillende blaasorkesten. Na zijn studie aan de Muziekpedagogische Academie in Leeuwarden behaalde hij in 1976 zijn masterdiploma directie aan het Conservatorium in Utrecht. Tot 1994 was hij vaste dirigent van verschillende orkesten, maar werkte hij ook als gastdirigent regelmatig samen met zowel professionele als amateurorkesten en -ensembles. Tussen 1978 en 1989 was De Haan dirigent, componist en arrangeur bij de Nederlandse radio en televisie en in 1983 richtte hij de muziekuitgeverij De Haske Publications op. Hij ontving diverse onderscheidingen vanwege zijn inzet voor de blaasmuzieksector.
Pioneers of the Past is in 2022 geschreven in opdracht van fanfare CMV De Bazuin uit Lutjegast en is nu speciaal voor de 45e editie van de NBK bewerkt voor brassband. Het werk is geïnspireerd door drie grote ontdekkingsreizigers uit het verleden, die met moed en doorzettingsvermogen onbekende gebieden verkenden. De expedities van Marco Polo, Christoffel Columbus en Abel Tasman, de eerste Europeaan die Nieuw-Zeeland bereikte, dienden als thematisch en expressief fundament.
De compositie is opgebouwd uit meerdere doorgecomponeerde gedeelten die soepel in elkaar overvloeien. Elk gedeelte verbeeldt een karakteristieke fase van de reis: van het verwachtingsvolle vertrek via enerverende afwisselende sferen ter verklanking van de onzekerheid en uitdagingen onderweg, tot meer uitgesponnen en triomferende passages waarin ontdekking en overwinning muzikaal tot uiting komen. Een avontuurlijk stuk vol spanning en variatie!