Verplichte werken
Op vrijdag 26 en zaterdag 27 oktober worden voor de vijfde maal in TivoliVredenburg de 38e Nederlands Brassband Kampioenschappen (NBK) georganiseerd. Enthousiaste bands, vijf divisies en vijf kampioenstitels vormen de ingrediënten voor een enerverend Utrechts weekend. De verplichte werken zijn geselecteerd door de muziekcommissie van het Repertoire Informatie Centrum (RIC). Voor alle divisies staan uitdagende composities op de lessenaar. De geselecteerde werken voor 2018 hebben één gemeenschappelijke noemer: ze bestaan allemaal uit meerdere delen.

De kampioensdivisie zal Old Licks Bluesed Up (uitgever Norsk Noteservice AS) gaan spelen, dit stuk stamt uit 2010 en is geschreven door de Noorse componist Torstein Aagaard-Nilsen. Met behulp van het Noorse componistenfonds is het speciaal geschreven voor Manger Musikklag en opgedragen aan hun dirigent Peter Szilvay.

Het 18 minuten durende werk kent drie delen: Toccata I, Ritornell en Toccata II. De titel van de compositie geeft aanwijzingen hoe het werk kan worden begrepen. Het woord ‘old’ en de titels van de drie delen verbinden de muziek met het verleden. Het woord ‘licks’ legt een relatie met blues, rock en jazz. De toccata is bekend uit de barok, een driedelige opzet vol energie. De ritornell kan worden omschreven als een refrein, een voortdurend terugkerend thema dat ook veel gebruikt wordt in de barokmuziek. Aagaard-Nilsen heeft bekende motieven verwerkt van oude en nieuwe meesters die hij niet prijsgeeft.

Nilsen is een freelance-componist, arrangeur en dirigent. Geboren in Oslo 1964 studeerde hij aan de Bergen University en de Grieg Academy. Zijn stijl van componeren is direct en impulsief. Zijn harmonieën en melodieën geven veel ruimte voor klank en timbre. Hij werkt veel met amateurs en jeugdige musici en ziet componisten een belangrijke rol vervullen in de moderne maatschappij. ‘Wij moeten vechten tegen sterke media. Muziek als kunst doet wat commerciële media niet kan: kunst vindt zijn weg onder de huid met een sterke nadruk op de ervaring’.

De Noor heeft inmiddels al een groot oeuvre op zijn naam staan. Voor brassbands bekende composities als Aubade – Dawn Songs of the Fabulous Birds, Riffs and Interludes, Seid en Circius. Zijn Old Licks Bluesed Up is op grote wedstrijden als de EBK, Noorse- en Zwitserse kampioenschappen uitgevoerd door Manger Musikklag, Noord Limburgse brassband en Treize Etoiles.

De eerste divisie buigt zich over de klassieker High Peak van Eric Ball (uitgever Boosey and Hawkes/Studio Music). De compositie stamt uit 1969 en is een uitdaging voor de hedendaagse brassbands om de klankkleur en muzikale flow goed tot uiting te laten komen. Bijna 50 jaar geleden werd het vierluik verplicht gesteld voor de Nationale Kampioenschappen van Groot Britannië. Het werk is in Nederland de laatste jaren niet of nauwelijks gespeeld. Het is een beeldende, spirituele reis van natuurverschijnselen in de bergen. Het eerste deel Vision met een tekening van licht- en kleurschakeringen. Als tweede Aspiration met de uitbeelding van de psalmtekst ‘Ik sla mijn hoofd op naar de bergen’. Tekenen van vastberadenheid typeren Ascent als derde deel. Na de ontspanning eindigt dit deel in stormweer. Het slotdeel Attainment mondt uit in het hoogtepunt, met extase en euforie als eindresultaat van de spirituele reis. Componist Ball laat het tafereel van High Peak aan de verbeelding van de luisteraar zelf over. Hij werd geboren in Kingswood als oudste van zestien broers en zussen. Ball was de verpersoonlijking van de Salvation Army. Na zijn studie orgel en piano ging hij in 1919 werken in Londen. Vanaf 1944 wijdde hij zich aan jureren en dirigeren. Als dirigent was hij verbonden aan onder andere bekende bands als Brighouse & Rastrick en CWS. Begin vijftiger jaren legde hij zich toe op lesgeven en componeren. Zijn oeuvre breidde zich snel uit met klassiekers als Resurgam, Journey into Freedom en The Wayfarer.

Voor de tweede divisie staat Philip Sparkes’ Sinfonietta: The Town beneath the Cliff (uitgever Anglo Music/Hal Leonard) verplicht op de lessenaar. Het werk stamt uit 2017 en werd uitgevoerd als vrij werk door Holmestrand Ungdomskorps tijdens de Noorse kampioenschappen februari 2018. De band gaf Sparke zelf de compositie-opdracht. Opnieuw een vierdelig werk (fanfare, toccata, hymn en scherzo finale). Naast de vaste Sparke-elementen speelt de melodie van Holmestrandsangen een centrale rol. Sparke is als componist en muziekuitgever geen onbekende in de brasswereld. Hij werd in 1951 in Londen geboren en studeerde compositie, trompet en piano aan het Royal College of Music. Hij speelde in het harmonieorkest van het College en vormde een brassband met medestudenten. Voor beide orkesten schreef hij verschillende werken. Zijn eerste grote werk schreef hij voor de kampioenschappen in Nieuw Zeeland. Hij heeft een indrukwekkende lijst composities op zijn naam staan en componeert voor alle niveaus.

Van de hand van Thierry Deleruyelle spelen de bands in de derde divisie Viking Age (uitgever De Haske/Hal Leonard). Het tijdperk van de Vikingen duurde van het eind van de achtste tot het midden van de elfde eeuw. In deze periode verkenden en plunderden Scandinavische strijders en kooplieden verschillende gebieden, waarmee ze hun stempel op de geschiedenis drukten. Dit werk is gebaseerd op een reeks van vier noten en het bestaat uit vier delen die elkaar naadloos opvolgen: Northern Men, Explorer, Raids en Heritage. Het is een indrukwekkende, spectaculaire compositie met veel boeiende en speelse partijen voor alle secties. Deleryelle is een Franse componist, dirigent en percussionist en kende een flitsende entree in de brasswereld. Met zijn Fraternity maakte hij grote faam tijdens de Europese Kampioenschappen 2016 in Lille. Vervolgens werd zijn meesterwerk gekozen als testpiece voor de Britisch Open 2017. Hij is afgestudeerd aan Conservatoire National Supérieur de Musique de Paris en doceert in zijn woonplaats Douai aan het conservatorium.

De vierde divisie gaat de kampioenswedstrijd in met Second Suite in F (uitgever Boosey and Hawkes/Studio Music) van Gustav Holst. Oude Engelse volksmelodieën vormen de basis voor de testpiece uit 1911. In de vier delen (March, Song without Words, Song of the Blacksmith en Fantasia on the Dargason) is de uitdaging om de sfeer in de verschillende volksmelodieën zoals Dargason, Swansea Town en het bekende Greensleeves goed te treffen. Holst leefde als componist, arrangeur en docent van 1874 tot 1934. Hij werd bekend van zijn meesterwerk The Planets, wat zijn internationale doorbraak betekende. Wagner, Strauss en Ravel vormden zijn grote voorbeelden, het hielp hem om zijn eigen stijl te ontwikkelen. Pas na de eerste wereldoorlog werd hij echt bekend. Dit hoefde voor hem echter niet, hij hield zich liever bezig met componeren en doceren. Pas vanaf 1980 werden zijn composities uitgegeven, tot die tijd werd hij hoofdzakelijk genegeerd.